Blok-sxema qalay sızıladı
Blok-sxema — algoritmdi, yaǵnıy máseleni sheshiw tártibin figuralar hám oqlar menen kórsetiw usılı. Tómende belgilerdiń mánisi, sızıw qaǵıydaları hám tolıq islengen mısal bar.
Redaktordı ashıw →Blok-sxema ne ushın kerek
Kod jazıwdan aldın oydı tártipke salıw ushın. Algoritm qaǵazda yaki ekranda kórinip turǵanda, qátelikti baǵdarlama jazılǵanǵa shekem tabıw ádewir ańsat: qay jerde shárt umıtılǵanı, qaysı cikl tamamlanbaytuǵını derhál sezilip qaladı.
Sol sebepli blok-sxema informatika sabaqlarında algoritm túsinigin úyretiwde birinshi bolıp beriledi — ol baǵdarlamalastırıw tilinen ǵárezsiz. Bir sxemanı Python'da da, C++ ta da birdey jazıwǵa boladı.
Tiykarǵı belgiler
Hár bir figura óz mánisine iye — bul xalıqaralıq kelisim (ISO 5807), sol sebepli sizdiń sxemańızdı basqa adam da túsinedi.
| Figura | Atı | Ne isleydi |
|---|---|---|
| Baslaw / Tamamlaw | Algoritmniń kiriw hám shıǵıw noqatı. Hár sxemada bir baslanıw boladı. | |
| Kirgiziw / Shıǵarıw | Paydalanıwshıdan maǵlıwmat alıw yaki oǵan nátiyjeni kórsetiw. | |
| Mánis beriw | Esaplaw hám nátiyjeni ózgeriwshige saqlaw: s = a + b. |
|
| Shárt | Ekige tarmaqlanıw. Odan eki oq shıǵadı: Durıs hám Jalǵan. | |
| Funkciya | Ayrıqsha kishi baǵdarlama. Qaytalanatuǵın bólimdi bir jerge jıynaydı (rekursiya da sonda). | |
| Járiyalaw | Ózgeriwshi jaratıw hám onıń túrin kórsetiw: pútin: n. |
Sızıw qaǵıydaları
- Bir baslanıw. Sxema «Baslaw» blokınan baslanadı hám keminde bir «Tamamlaw» menen juwmaqlanadı.
- Aǵıs joqarıdan tómenge. Áddetki baǵıt — joqarıdan tómenge, shepten ońǵa. Oqlardı kesilispewge háreket etiń.
- Shárttan eki jol. Romb figurasınan hámme waqıt eki oq shıǵadı hám ekewi de belgilenedi: Durıs / Jalǵan.
- Hár blokqa bir kiriw. Bir neshe jol bir jerge kelse, olar aldın birlestiriledi, soń blokqa kiredi.
- Cikl álbette tamamlanadı. Qaytalanıw ishinde shártti ózgertetuǵın ámel bolıwı shárt — bolmasa baǵdarlama toqtap qaladı.
Mısal: san jup pa yaki taq pa
Eń ápiwayı tolıq algoritm. Paydalanıwshıdan san alınadı, 2 ge bólgendegi qaldıq tekseriledi hám juwap shıǵarıladı.
Usı sxemadan payda bolatuǵın kod:
n = int(input())
if n % 2 == 0:
print("Jup")
else:
print("Taq")
Redaktorda Kod túymesin bassańız, sızǵan sxemańız usı kóriniste JavaScript, Python yaki C++ kodına aylanadı. Qádem túymesi bolsa algoritmdi blok-blok orınlap kórsetedi — qay jerde qanday mánis bar ekeni kórinip turadı.
Keń tarqalǵan qátelikler
- Tamamlaw blokı joq. Algoritm qay jerde tamamlanatuǵının kórsetpew — eń kóp ushırasatuǵın kemshilik.
- Shárttan bir oq. Romb ekige bóliniwdi bildiredi; bir shıǵıw bolsa, ol shárt emes, ápiwayı ámel.
- Sheksiz cikl. Qaytalanıw ishinde sanawshı artpasa yaki shárt ózgermese, baǵdarlama toqtamaydı.
- Júdá úlken blok. Bir tórtmúyeshke pútkil baǵdarlamanı jazıw — sxemanıń mánisin joǵaltadı. Hár blok bir ámeldi orınlasın.
- Belgilerdi almastırıp jiberiw. Kirgiziw ushın tórtmúyesh emes, parallelogramm isletiledi.
Onlayn sızıw
Qol menen sızıw uzaq hám dúzetiw qıyın. draw.ordexa.uz da bloklardı basıp qosasız, baǵdarlama oqlardı ózi tartadı — hámmesi brauzerde isleydi, dizimnen ótiw de, bir nárse ornatıw da shárt emes. Tayyar sxemanı PNG, SVG yaki JSON qılıp saqlaw, siltewish arqalı bólisiw múmkin.
Bólisilgen diagramma siltewishtiń ózinde saqlanadı — serverge jiberilmeydi.
Blok-sxema sızıwdı baslaw →