ordexa/draw

Blok-sxema qanday chiziladi

Blok-sxema — algoritmni, ya'ni masalani yechish tartibini shakllar va strelkalar bilan ko'rsatish usuli. Quyida belgilarning ma'nosi, chizish qoidalari va to'liq ishlangan misol bor.

Muharrirni ochish →

Blok-sxema nima uchun kerak

Kod yozishdan oldin fikrni tartibga solish uchun. Algoritm qog'ozda yoki ekranda ko'rinib turganda, xatoni dastur yozilgunga qadar topish ancha oson: qayerda shart unutilgani, qaysi sikl tugamasligi darhol sezilib qoladi.

Shu sababli blok-sxema informatika darslarida algoritm tushunchasini o'rgatishda birinchi bo'lib beriladi — u dasturlash tilidan mustaqil. Bitta sxemani Python'da ham, C++ da ham bir xil yozish mumkin.

Asosiy belgilar

Har bir shakl o'z ma'nosiga ega — bu xalqaro kelishuv (ISO 5807), shuning uchun sizning sxemangizni boshqa odam ham tushunadi.

ShaklNomiNima qiladi
Boshlash / Tugatish Algoritmning kirish va chiqish nuqtasi. Har sxemada bittadan boshlanish bo'ladi.
Kiritish / Chiqarish Foydalanuvchidan ma'lumot olish yoki unga natijani ko'rsatish.
Qiymat berish Hisoblash va natijani o'zgaruvchiga saqlash: s = a + b.
Shart Ikkiga tarmoqlanish. Undan ikkita strelka chiqadi: Rost va Yolg'on.
Funksiya Alohida quyi dastur. Takrorlanadigan qismni bir joyga yig'adi (rekursiya ham shu).
E'lon qilish O'zgaruvchi yaratish va uning turini ko'rsatish: butun: n.

Chizish qoidalari

  1. Bitta boshlanish. Sxema «Boshlash» blokidan boshlanadi va kamida bitta «Tugatish» bilan yakunlanadi.
  2. Oqim yuqoridan pastga. Odatiy yo'nalish — yuqoridan pastga, chapdan o'ngga. Strelkalarni kesishtirmaslikka harakat qiling.
  3. Shartdan ikkita yo'l. Romb shaklidan har doim ikkita strelka chiqadi va ikkalasi ham belgilanadi: Rost / Yolg'on.
  4. Har blokka bitta kirish. Bir nechta yo'l bir joyga kelsa, ular avval birlashtiriladi, keyin blokka kiradi.
  5. Sikl albatta tugaydi. Takrorlanish ichida shartni o'zgartiradigan amal bo'lishi shart — aks holda dastur muzlab qoladi.

Misol: son juftmi yoki toqmi

Eng oddiy to'liq algoritm. Foydalanuvchidan son olinadi, 2 ga bo'lgandagi qoldiq tekshiriladi va javob chiqariladi.

Boshlash n ni kiriting n % 2 == 0 ? Rost Yolg'on "Juft" "Toq" Tugatish
Juft va toq sonni aniqlash algoritmi

Shu sxemadan hosil bo'ladigan kod:

n = int(input())
if n % 2 == 0:
    print("Juft")
else:
    print("Toq")

Muharrirda Kod tugmasini bossangiz, chizgan sxemangiz shu ko'rinishda JavaScript, Python yoki C++ kodiga aylanadi. Qadam tugmasi esa algoritmni blok-blok bajarib ko'rsatadi — qaysi joyda qanday qiymat borligi ko'rinib turadi.

Keng tarqalgan xatolar

Onlayn chizish

Qo'lda chizish uzoq va tuzatish qiyin. draw.ordexa.uz da bloklarni bosib qo'shasiz, dastur strelkalarni o'zi tortadi — hamma narsa brauzerda ishlaydi, ro'yxatdan o'tish ham, biror narsa o'rnatish ham shart emas. Tayyor sxemani PNG, SVG yoki JSON qilib saqlash, havola orqali ulashish mumkin.

Ulashilgan diagramma havolaning o'zida saqlanadi — serverga yuborilmaydi.

Blok-sxema chizishni boshlash →